Priča o jednoj od najnovijih ptica u fauni Srbije počela je prošle godine u Dolini Preševske Moravice, kada su ornitolozi prvi put zabeležili voljića maslinara.
Tada je pronađena i fotografisana jedna jedinka, što je predstavljalo prvi potvrđeni nalaz ove vrste u Srbiji.
Već tada se pretpostavljalo da ptica možda nije samo zalutala, već da bi mogla da se zadržava i gnezdi na tom području.
Godinu dana kasnije stigla je i potvrda.
Tokom istraživanja sprovedenih 2026. godine ornitolozi su na relativno malom prostoru u Dolini Preševske Moravice registrovali najmanje tri pevajuća mužjaka voljića maslinara.
Kod ptica pevačica upravo je intenzivno pevanje mužjaka tokom sezone gnežđenja jedan od važnih znakova da su zauzele određenu teritoriju.
Pronađen i direktan dokaz gnežđenja
Najvažniji nalaz došao je nakon što je jedna jedinka uhvaćena radi prstenovanja.
Prilikom pregleda ptice uočena je takozvana gnezdeća mrlja – deo kože na stomaku koji u periodu ležanja na jajima ostaje bez perja i postaje jače prokrvljen.
Za ornitologe je to bio jasan dokaz da se voljić maslinar više ne može posmatrati samo kao retka vrsta koja je povremeno stigla u Srbiju, već kao nova ptica gnezdarica naše zemlje.
Ujedno je prstenovana i prva jedinka ove vrste u Srbiji.
Stigao sa juga Balkana
Voljić maslinar, latinskog naziva Hippolais olivetorum, ptica je pevačica čije se glavno područje rasprostranjenja nalazi u jugoistočnoj Evropi.
Može se sresti u Grčkoj, Severnoj Makedoniji, Bugarskoj i drugim delovima Balkana, kao i u Turskoj i na području istočnog Mediterana.
Najviše mu odgovaraju topliji, otvoreni predeli sa grmljem i drvećem, proređene šume, voćnjaci i slična staništa.
Dolina Preševske Moravice zato predstavlja pogodno područje za ovu vrstu, a pojava više mužjaka na istom prostoru ukazuje da prošlogodišnji nalaz verovatno nije bio slučajnost.
Jedan nalaz postao mala populacija
Još 2025. godine pronalazak voljića maslinara bio je zanimljiv ornitološki događaj, jer ova ptica do tada nije bila potvrđena u Srbiji.
Sada je situacija drugačija.
Tri zabeležena pevajuća mužjaka i dokaz gnežđenja pokazuju da se vrsta na jugu Srbije očigledno zadržala. Da li će broj ovih ptica u narednim godinama rasti i da li će početi da osvaja nova područja, pokazaće dalja posmatranja.
Za sada je sigurno jedno – spisak ptica koje se gnezde u Srbiji dobio je još jednog člana, a Dolina Preševske Moravice postala je mesto na kojem se može pratiti početak njegove nove priče u našoj zemlji.
