U srcu Šida nalazi se mesto posvećeno jednom od najznačajnijih srpskih slikara 20. veka – Galerija „Sava Šumanović“, koja čuva veliki broj njegovih dela i svedoči o bogatom umetničkom nasleđu koje je ostavio iza sebe.
Galerija je osnovana 1952. godine, na osnovu darovnog ugovora između slikareve majke Perside Šumanović i grada Šida. Ona je tada gradu poklonila legat od 470 slika, kao i porodičnu kuću, sa željom da u njoj bude osnovana galerija posvećena njegovom delu.
Umetnik koji je inspiraciju pronalazio u rodnom kraju
Sava Šumanović rođen je u Šidu, gde je završio osnovnu školu, a potom se školovao u Zemunu, gde je pohađao Realnu gimnaziju. Studije umetnosti završio je u Zagrebu, nakon čega je izgradio prepoznatljiv umetnički izraz i postao jedan od važnih predstavnika srpskog slikarstva.
Veliki deo inspiracije pronalazio je upravo u Šidu i njegovoj okolini. Slikao je prostrana žitna polja, pejzaže i detalje iz prirode koji su ga inspirisali. Pratio je ritam prirode i promene koje donose proleće, leto, jesen i zima, pretvarajući ih u prepoznatljive slikarske prizore.
Pored pejzaža, važan deo njegovog stvaralaštva činile su i figuralne kompozicije, među kojima se posebno izdvajaju „Šiđanke“.
Delo koje je ostalo trajno nasleđe
Jedna od njegovih najpoznatijih slika je „Pijani brod“, nastala 1927. godine, koja se ubraja među najznačajnija ostvarenja njegovog opusa.
Poslednje delo koje je završio bile su „Beračice“, nastale avgusta 1942. godine. Ubrzo nakon toga streljan je u Sremskoj Mitrovici, zajedno sa jos 20 sugrađana.
Za samo 24 godine umetničkog rada ostavio je iza sebe impozantan opus od 856 slika, koje su danas kataloški obrađene, kao i šest samostalnih izložbi.
Zahvaljujući ovoj galeriji, dela Save Šumanovića ostala su sačuvana i danas svedoče o njegovom posebnom odnosu prema prirodi, ljudima i kraju koji ga je inspirisao.
