Povodom izložbe posvećene 850. godišnjici od rođenja Svetog Save, u Beograd danas stižu najznačajnije srpske svetinje iz Carske lavre manastira Hilandar na Svetoj Gori Atonskoj, saopštila je Srpska pravoslavna crkva.
Reč je o dragocenostima koje su neposredno povezane sa životom prvog srpskog arhiepiskopa, a njihov dolazak omogućen je zahvaljujući angažovanju patrijarha Srpske pravoslavne crkve Porfirija, kao i ugledu koji SPC uživa u Grčkoj i njenim najvažnijim institucijama.
Svetinje će na Aerodromu „Nikola Tesla“ dočekati patrijarh Porfirije i najviši predstavnici države, uz crkvene i državne počasti.
Istorijska izložba pod nazivom „Sveti Sava“, koju organizuje Muzej Srpske pravoslavne crkve u Galeriji Srpske akademije nauka i umetnosti, biće otvorena od 15. maja do 19. jula.
Posetioci će imati priliku da vide izuzetno vredna umetnička i duhovna dela povezana sa životom i nasleđem Svetog Save, među kojima se posebno izdvaja mozaična ikona Bogorodice Odigitrije, pred kojom je, prema predanju, Stefan Nemanja, odnosno monah Simeon Mirotočivi, predao duh Gospodu.
Ikona je delo solunskih majstora sa kraja 12. veka i predstavlja najstariju sačuvanu ikonu u riznici manastira Hilandar. Sam Sveti Sava u „Žitiju Svetog Simeona“ beleži da je njegov otac na samrti zatražio upravo ovu ikonu.
Na izložbi će biti predstavljena i ikona Bogorodice Mlekopitateljnice (Galaktotrofuse), svetinja Savine isposnice u Kareji. Prema predanju, naslikao ju je Sveti apostol i jevanđelist Luka, a Sveti Sava ju je dobio tokom boravka u manastiru Svetog Save Osvećenog u Jerusalimu, zajedno sa patericom Svetog Save Osvećenog i ikonom Bogorodice Trojeručice.
Posetioci će moći da vide i čuvenu ikonu Hrista Pantokratora iz 1260. godine, koja se smatra remek-delom vizantijskog slikarstva, kao i ikonu Svetog Save i Svetog Simeona iz 15. veka.
Među eksponatima će biti i replika hilandarskog igumanskog štapa, dara vizantijskog cara Aleksija III Anđela iz 1199. godine, izrađenog od abonosa, jaspisa, srebra i pozlate. Taj štap predstavljao je potvrdu samostalnosti hilandarskog bratstva u izboru manastirskih starešina.
Biće prikazana i replika paterice Svetog Save Osvećenog, koju je Sveti Sava dobio tokom svog prvog hodočašća u Svetu zemlju 1229. godine. Prema predanju, Sava Osvećeni je još pre smrti prorekao da će njegov štap preuzeti monah „carskog roda“ sa Zapada.
Posebnu pažnju privući će i Karejska tipika, prepis iz prve četvrtine 13. veka, kojom su propisana pravila posta i bogosluženja u isposnici Svetog Save u Kareji.
Na izložbi će se naći i replika ikone Bogorodice Trojeručice, jedne od najpoštovanijih svetinja Srpske pravoslavne crkve. Prema crkvenom predanju, ikona je pripadala Svetom Jovanu Damaskinu, čija je odsečena desnica čudesno isceljena nakon molitve pred njom.
Sveti Sava je ovu ikonu doneo iz Damaska, a ona je kasnije iz Studenice preneta u Hilandar, gde se i danas nalazi u glavnoj manastirskoj crkvi.
