Biljke ne mogu da pobegnu od suše, promene temperature ili napada insekata, ali imaju razvijene mehanizme kojima registruju promene u okolini i pokušavaju da se zaštite.
Kada ostane bez vode, kada joj insekt ošteti list ili kada se promeni količina svetlosti, u biljci počinju složeni procesi koji joj pomažu da preživi.
Biljke nemaju nervni sistem, ali imaju način da „registruju“ promene
Jedno od najčešćih pitanja jeste – kako biljka može da zna da joj nešto preti ako nema mozak?
Odgovor leži u njenim ćelijama. Biljke imaju posebne mehanizme pomoću kojih prate uslove u kojima žive.
One mogu da registruju; nedostatak vode, promene temperature, količinu svetlosti, prisustvo štetočina, fizičko oštećenje.
Kada se pojavi problem, biljka menja svoje ponašanje. Na primer, tokom suše može da zatvori sitne otvore na listovima kako bi smanjila gubitak vode.
Kada insekt napadne list, biljka pokreće odbranu
Biljke nisu bespomoćne kada ih napadnu insekti. Ako gusenica počne da jede list, biljka može da aktivira odbrambene reakcije i proizvodi hemijska jedinjenja koja otežavaju napadačima da nastave ishranu.
Neke biljke čak oslobađaju mirisne materije koje mogu privući insekte koji napadaju biljojede. To nije svesna odluka poput one koju bi doneo čovek, već rezultat miliona godina evolucije.
Da li biljke međusobno komuniciraju?
U šumama se odvija svet koji ljudsko oko uglavnom ne primećuje. Istraživanja pokazuju da biljke mogu razmenjivati hemijske signale.
Kada je jedna biljka ugrožena, određene materije koje oslobađa mogu uticati na biljke u njenoj blizini.
Na taj način susedne biljke mogu „pripremiti“ svoje odbrambene mehanizme.
Naučnici ovo ne nazivaju razgovorom u pravom smislu te reči, već složenom hemijskom komunikacijom.
Da li biljke osećaju bol?
Prema dosadašnjim naučnim saznanjima, biljke ne osećaju bol kao ljudi i životinje jer nemaju nervni sistem koji bi omogućio takav doživljaj.
Međutim, kada se biljka ošteti, ona prepoznaje promenu i pokreće unutrašnje reakcije zaštite.
Dakle, biljka može reagovati na povredu, ali nema dokaza da je ta reakcija povezana sa osećajem patnje.
